{"id":3724,"date":"2025-03-30T14:37:10","date_gmt":"2025-03-30T11:37:10","guid":{"rendered":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=3724"},"modified":"2025-03-30T14:37:11","modified_gmt":"2025-03-30T11:37:11","slug":"dil-hastaliklari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=3724","title":{"rendered":"D\u0130L HASTALIKLARI"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>D\u0130L\u0130N YANGISI (Glossitis) :<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Dil mukozas\u0131 hemen hemen t\u00fcm stomatitislerin seyri s\u0131ras\u0131nda az veya \u00e7ok yang\u0131lan\u0131r. Fakat bazen yang\u0131lar sadece dile lokalize olurlar.<\/li>\n\n\n\n<li>Dilin harici yaralanmalar\u0131yla olu\u015fan Glossitis traumatica s\u0131\u011f\u0131rlarda s\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/li>\n\n\n\n<li>Glossitis ulcerosa dil epitelinin ve daha derin dokular\u0131n nekrozla\u015fmas\u0131 sonucu olu\u015fur.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;&nbsp; D\u0130L AKT\u0130NOBAS\u0130LLOZU (Glossitis actinobacillosa):<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&nbsp;&nbsp; Dil Aktinobasillozu (Glossitis actinobacillosa) t\u00fcm dilin veya b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n yayg\u0131n spesifik yang\u0131s\u0131n\u0131 ifade eder.&nbsp; Dil s\u0131rt\u0131 \u00fclserleri formunda ortaya \u00e7\u0131kabilir veya diffuz bir yay\u0131l\u0131m g\u00f6sterebilir. Sonu\u00e7ta dil \u015fi\u015fer ve sertle\u015fir (odun dil).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;&nbsp; D\u0130L FELC\u0130 (Glossoplegia):<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&nbsp;&nbsp; Motorik sinirlerin, \u00f6zellikle N. hypoglossus&#8217;un yang\u0131s\u0131, dejenerasyonu, gerilme veya ezilmesi sonucu olu\u015fan primer dil fel\u00e7leri ruminantlarda \u00e7ok nadir g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Sekunder dil felci ise daha \u00e7ok kuduz, botulismus, yalanc\u0131 kuduz ve bula\u015f\u0131c\u0131 pn\u00f6moni gibi enzootik hastal\u0131klarda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Ayr\u0131ca lokal sentral lezyonlarda (kafatas\u0131 travmalar\u0131, tromboembolik meningoensefalitisler) da bazen dil felci bir semptom olarak g\u00f6zlenebilir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp; D\u0130L OYNATMA HASTALI\u011eI:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&nbsp;&nbsp;&nbsp; Devaml\u0131 veya n\u00f6betler halinde fizyolojik olmayan dil hareketleriyle karakterize olan bu hastal\u0131k, baz\u0131 hayvanlarda hava yutmayla birlikte g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Hastal\u0131k bilhassa Almanya, \u0130svi\u00e7re ve Avusturya&#8217;da da\u011fl\u0131k b\u00f6lge s\u0131\u011f\u0131rlar\u0131nda s\u0131k g\u00f6r\u00fclmekle beraber yurdumuzda da k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131 s\u0131\u011f\u0131rlarda rastlanmaktad\u0131r. Her ya\u015ftaki s\u0131\u011f\u0131rda g\u00f6r\u00fclse de \u00f6zellikle h\u0131zl\u0131 geli\u015fen k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131 gen\u00e7 hayvanlarda daha \u00e7ok g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Mera veya ah\u0131r besisinde g\u00f6zlenir. Bilhassa k\u0131tl\u0131k y\u0131llar\u0131ndan sonra s\u00fcr\u00fc halinde ve hatta t\u00fcm b\u00f6lgeyi kapsayacak \u015fekilde yayg\u0131n olarak hastal\u0131k ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><a href=\"https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/dil-dolama-hastaligi-16d5.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"540\" height=\"303\" src=\"https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/dil-dolama-hastaligi-16d5.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3725\" srcset=\"https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/dil-dolama-hastaligi-16d5.jpg 540w, https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/dil-dolama-hastaligi-16d5-300x168.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;&nbsp; Etiyoloji:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&nbsp;&nbsp; Nedeni kesin olarak bilinmemektedir. Eskiden hastal\u0131k oyun i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fcne ba\u011fl\u0131 olu\u015fan fena bir al\u0131\u015fkanl\u0131k olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Son y\u0131llarda ise baz\u0131 iz element (Cu, Co, Mn) noksanl\u0131klar\u0131 sorumlu tutulmaktad\u0131r. Hastal\u0131\u011f\u0131n herediter \u00f6zellikte oldu\u011fu da s\u00f6ylenmektedir. Baz\u0131 yazarlara g\u00f6re, hayvanlardaki taklit\u00e7ilik i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fc de hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fmas\u0131na sebep olmaktad\u0131r. Dil oynatma hastal\u0131\u011f\u0131 bug\u00fcn i\u00e7in irsi-\u00e7evre hastal\u0131\u011f\u0131 olarak kabul edilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;&nbsp; Hastal\u0131k belirtileri:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Hasta s\u0131\u011f\u0131rlar ba\u015flar\u0131n\u0131 ileri ve yukar\u0131ya do\u011fru kald\u0131rarak a\u011f\u0131zlar\u0131n\u0131 a\u00e7arlar. Dillerini; savurma, d\u00f6nd\u00fcrme, y\u0131lankavi uzatma ve halka olu\u015fturma gibi fizyolojik olmayan \u015fekilde hareket ettirirler. Bu arada sesli olarak hava ve salyada yutarlar. Bazen saatlerce s\u00fcren bu dil hareketleri y\u00fcz\u00fcnden hayvan yemini yiyemez ve sonu\u00e7ta zay\u0131flar, verimi de azal\u0131r. Hastal\u0131\u011f\u0131n prognozu \u015f\u00fcpheli olup, hastalar\u0131n yakla\u015f\u0131k %75&#8217;i iyile\u015febilirse de n\u00fcksler her zaman g\u00f6r\u00fclebilir.<\/li>\n\n\n\n<li>Hayvan al\u0131m sat\u0131mlar\u0131nda \u00f6nemli bir kusur olarak g\u00f6r\u00fclmekte ve hastalar dam\u0131zl\u0131k olarak kullan\u0131lmamaktad\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><a href=\"https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/images-22.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"225\" height=\"225\" src=\"https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/images-22.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3726\" srcset=\"https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/images-22.jpg 225w, https:\/\/veteriner.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/images-22-150x150.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 225px) 100vw, 225px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u00a0\u00a0 Tedavi:<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Veteriner Hekiminize dan\u0131\u015f\u0131n\u0131z!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tedavide bilhassa rasyonda mineral madde (Ca, P), iz element (Cu, Co, Mn) ve vitamin (A, D, E) noksanl\u0131klar\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131 tespit edilir. \u015e\u00fcpheli durumlarda \u00e7e\u015fitli elementleri ihtiva eden tuz kar\u0131\u015f\u0131mlar\u0131 p.o. olarak verilebildi\u011fi gibi, daha h\u0131zl\u0131 bir etki i\u00e7in polivitamin kar\u0131\u015f\u0131mlar\u0131 ve iz element \u00e7\u00f6zeltileri parenteral olarak da uygulanabilir. Semptomatik tedavi amac\u0131yla dile halka takma metodu da denenebilir; u\u00e7lar\u0131 k\u00fctle\u015ftirilimi\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck tel halkalar ile dilin d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131k\u0131p oynat\u0131lmas\u0131 engellenir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u00a0\u00a0 KAYNAK:<\/strong> Prof. Dr. Yusuf G\u00dcL (Gevi\u015f Getiren Hayvanlar\u0131n \u0130\u00e7 Hastal\u0131klar\u0131)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u0130L\u0130N YANGISI (Glossitis) : &nbsp;&nbsp; D\u0130L AKT\u0130NOBAS\u0130LLOZU (Glossitis actinobacillosa): &nbsp;&nbsp; Dil Aktinobasillozu (Glossitis actinobacillosa) t\u00fcm dilin veya b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n yayg\u0131n spesifik yang\u0131s\u0131n\u0131 ifade eder.&nbsp; Dil s\u0131rt\u0131 \u00fclserleri formunda ortaya \u00e7\u0131kabilir veya diffuz bir yay\u0131l\u0131m g\u00f6sterebilir. Sonu\u00e7ta dil \u015fi\u015fer ve sertle\u015fir (odun dil). &nbsp;&nbsp; D\u0130L FELC\u0130 (Glossoplegia): &nbsp;&nbsp; Motorik sinirlerin, \u00f6zellikle N. hypoglossus&#8217;un yang\u0131s\u0131, dejenerasyonu, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":3725,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[412,10,84],"tags":[775,572,850],"class_list":["post-3724","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-buyukbas","category-hasta","category-slider","tag-dil","tag-hastaligi","tag-oynatma"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3724","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3724"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3724\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3727,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3724\/revisions\/3727"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3725"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3724"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3724"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3724"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}