{"id":1174,"date":"2024-06-06T12:49:42","date_gmt":"2024-06-06T09:49:42","guid":{"rendered":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=1174"},"modified":"2024-06-06T12:49:45","modified_gmt":"2024-06-06T09:49:45","slug":"kuzularda-kuyruk-kesme-ve-kastrasyon","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=1174","title":{"rendered":"Kuzularda Kuyruk Kesme ve Kastrasyon"},"content":{"rendered":"\n

Kuyruk kesme, ya\u011fs\u0131z ince uzun kuyruklu kuzularda uygulanan bir i\u015flemdir. Bu sayede kuyruk alt\u0131nda g\u00fcbre art\u0131klar\u0131ndan olu\u015fan \u00e7ak\u0131ldak birikiminin \u00f6nlenmesi, hayvan\u0131n but ve sa\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n daha g\u00fczel g\u00f6r\u00fcnmesi ve yapa\u011f\u0131 kirlenmesinin en az d\u00fczeye indirilmesi sa\u011flanm\u0131\u015f olur. T\u00fcrkiye’nin baz\u0131 b\u00f6lgelerinde Merinos kuzular\u0131nda kuyruk kesme i\u015flemi uygulanmaktad\u0131r.,<\/p>\n\n\n\n

Kastrasyon, kuzular\u0131n tetislerini inaktif hale getirerek \u00fcreme i\u015flevini durduran bir i\u015flemdir. Genellikle dam\u0131zl\u0131k olmayan kuzular kastra edilirler. Bu sayede \u00f6zellikle erken geli\u015fen et\u00e7i \u0131rklarda optimal a\u011f\u0131rl\u0131\u011fa ula\u015f\u0131l\u0131ncaya kadar s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen kuzu besisinde genellikle besi kuzular\u0131 kesim a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131na ula\u015ft\u0131klar\u0131 i\u00e7in ette g\u00f6r\u00fclen e\u015feysel koku \u00f6nlenmi\u015f olur. \u00d6nceleri kastrasyonun beside a\u011f\u0131rl\u0131k art\u0131\u015f\u0131n\u0131 te\u015fvik etti\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnden hareket ile kuzular kastra edilmekteydi. Ancak kastra edilmi\u015f erkeklerin tam erkek kuzulara g\u00f6re g\u00fcnl\u00fck a\u011f\u0131rl\u0131k art\u0131\u015f\u0131 olarak belirlenen besi yetene\u011fi y\u00f6n\u00fcnden daha geri olduklar\u0131 ve yemden yararlanma yetene\u011fi y\u00f6n\u00fcnden de kastrasyonun olumsuz etkisi oldu\u011fu bilinmektedir. Ancak kastrasyon ile birlikte ikincil (sekonder) e\u015fey iralar\u0131n\u0131n da geli\u015fmesi \u00f6nlendi\u011fi i\u00e7in erkeklerde tipik olan boyun ve cidago geli\u015fmesi yerine daha kaliteli et \u00fcreten s\u0131rt, sa\u011fr\u0131 ve butun geli\u015fmesi te\u015fvik edilmi\u015f olur. Bu sayede kastra edilmi\u015f hayvanlardan daha kaliteli karkas elde edilir. Ancak kastra edilmi\u015f kuzulardan elde edilen karkaslar nispeten daha ya\u011fl\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Kastrasyon ve kuyruk kesme i\u00e7in uygulanan y\u00f6ntem ve kullan\u0131lan aletler birbirine olduk\u00e7a benzerdir. Her iki uygulaman\u0131n da m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar erken yap\u0131lmas\u0131 stres ve komplikasyonu \u00f6nlemek bak\u0131m\u0131ndan \u00e7ok yararl\u0131d\u0131r. Bu nedenle e\u011fer ayn\u0131 s\u00fcr\u00fcde her iki i\u015flemde uygulanacak ise birlikte yap\u0131lmas\u0131 daha do\u011frudur. B\u00f6ylece hayvana daha az ac\u0131 verilmi\u015f olur hem de zaman ve i\u015f\u00e7ilikten tasarruf sa\u011flan\u0131r. Kastrasyon ve kuyruk kesme do\u011fumu izleyen ilk 3-10 g\u00fcn i\u00e7ersinde yap\u0131l\u0131rsa elde edilecek sonu\u00e7 genellikle ba\u015far\u0131l\u0131d\u0131r. Ancak b\u00fcy\u00fck s\u00fcr\u00fclerde bazen hayvanlar\u0131n t\u00fcm\u00fc do\u011fum i\u015flemi tamamen bitince kastra edilir. Bu durumda kimi hayvanlar kuyruk kesme ve kastrasyon zaman\u0131nda 1-1.5 ayl\u0131k olurlar.<\/p>\n\n\n\n

Kastrasyon ve kuyruk kesmede \u00f6nemli i\u015flerden biride hayvan\u0131n do\u011fru olarak tutulmas\u0131d\u0131r. En iyisi bak\u0131c\u0131n\u0131n biri kuzunun sa\u011f ve sol \u00f6n ve arka ayaklar\u0131n\u0131 birer eline s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rarak kuzuyu arkas\u0131 kuca\u011f\u0131na gelecek \u015fekilde tutmas\u0131d\u0131r. Hayvan\u0131n sa\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 y\u00fcksek\u00e7e bir yere veya dizine dayar. Di\u011fer bak\u0131c\u0131da uygulayaca\u011f\u0131 y\u00f6ntem ile kastrasyon veya kuyruk kesme i\u015flemini uygular. Kuyruk kesme ve kastrasyon i\u00e7in b\u0131\u00e7ak, burdizzo pensi, elastrat\u00f6r, emaskulator, k\u0131zg\u0131n demir gibi ara\u00e7lardan yararlan\u0131l\u0131r (Resim 5.9). Bu aletlerden hangisi kullan\u0131l\u0131rsa kullan\u0131ls\u0131n temizlik dezenfeksiyona \u00e7ok dikkat etmek gerekir. \u00d6zellikle kanamal\u0131 i\u015flemlerde kuzulara tetanos a\u015f\u0131s\u0131 yapmak yararl\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

B\u0131\u00e7ak kullan\u0131larak kuyruk kesimi dipten 3-4 cm b\u0131rak\u0131larak kesilir ve a\u00e7abilir. B\u0131\u00e7ak ile kastrasyon i\u00e7in ise skrotumun (testis torbas\u0131) alttan 1\/3’\u00fc kesim i\u015fi h\u0131zl\u0131 yap\u0131l\u0131r. Bu uygulama \u00f6zellikle ya\u015fl\u0131 kuzularda kanamaya yol b\u0131\u00e7ak ile kesilir. Testisler s\u0131vazlanarak d\u0131\u015far\u0131 al\u0131n\u0131r ve kopar\u0131l\u0131r. Emaskulator hem s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 hem de kesici a\u011fz\u0131 olan \u00f6zel bir alettir. Bu alet i\u011fle kuyruk kesilirken kuyru\u011fun uygun yerine yerle\u015ftirilen emaskulator bir taraftan s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131rken kuyruk ucuna do\u011fru \u00e7ekilir. B\u00f6ylece s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 a\u011fz\u0131 ile birlikte \u00e7al\u0131\u015fan kesici a\u011f\u0131z kuyru\u011fu koparm\u0131\u015f olur. Emaskulator ile kuyruk kesmenin en \u00f6nemli yarar\u0131 kanamay\u0131 en az d\u00fczeye indirmesidir. Emaskulator asl\u0131nda kastrasyon i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015f bir alettir. Kuyruk kesme ve kastrasyonda yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan di\u011fer bir alette burdizzo pensidir. Buna kans\u0131z kastrasyon aleti de denmektedir. Burdizzo pensi ile kuyruk istenen yerden s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Pensin di\u015flerinin alt taraf\u0131nda kalan k\u0131s\u0131m keskin bir b\u0131\u00e7ak ile kesilir. Pens 10 saniye s\u00fcre ile kuyrukta tutulur ise kanama en az d\u00fczeye iner. Burdizzo pensi ile kastrasyon i\u015flemi yaparken testisler skrotum ucuna do\u011fru s\u0131vazlan\u0131r. Her defas\u0131nda biri olmak \u00fczere testisi besleyen damarlar pens ile birka\u00e7 saniye s\u0131k\u0131l\u0131r (ezilir). Bir s\u00fcre sonra damarlardan yeterli kan dola\u015f\u0131m\u0131 sa\u011flanamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in testislerin geli\u015fimi durur.<\/p>\n\n\n\n

Kuyruk kesme ve kastrasyonda kullan\u0131lan bir ba\u015fka ara\u00e7 bu yap\u0131lm\u0131\u015f \u00f6zel lastik halkalard\u0131r. Bu halkalar kuyruk ve skrotumun istenen yerine takmak i\u00e7in elastrat\u00f6r \u00e7ekilince lastik s\u0131k\u0131\u015faca\u011f\u0131 i\u00e7in bir s\u00fcre sonra kuyru\u011fun lastikten altta kalan k\u0131sm\u0131 dumura u\u011frar. Ayn\u0131 durum testisler i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Bu y\u00f6ntemde t\u00fcm\u00fcyle kans\u0131z olarak uygulanan bir y\u00f6ntemdir. Elastrat\u00f6r halkalar\u0131 kullan\u0131larak 2-3 hafta i\u00e7ersinde kuyru\u011fun d\u00fc\u015fmesini sa\u011flamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Elastrat\u00f6r\u00fcn en b\u00fcy\u00fck dezavantaj\u0131 \u00f6zellikle tak\u0131lmay\u0131 izleyen bir saat i\u00e7inde hayvana b\u00fcy\u00fck ac\u0131 vermesidir. Bu devam eden ac\u0131 y\u00fcz\u00fcnden hayvan \u00e7o\u011fu kez uzun veya k\u0131sa s\u00fcreli bir stres d\u00f6nemi ge\u00e7irir. Bu y\u00f6ntemde kullan\u0131lacak lastik band\u0131n daima yeni olmas\u0131na \u00f6ze g\u00f6stermek gerekir.<\/p>\n\n\n\n

Kuyruk kesme y\u00f6ntemlerinden biri de k\u0131zg\u0131n demir kullanmakt\u0131r. Bu i\u015f i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015f iki a\u011f\u0131zl\u0131 kerpetene benzeyen ate\u015f veya elektrik ile k\u0131zd\u0131r\u0131lan \u00f6zel aletler yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131zg\u0131n demirin avantajlar\u0131ndan biri kanamay\u0131 ve i\u015flemden hemen sonra g\u00f6r\u00fclebilecek enfeksiyonu en az d\u00fczeye indirmesidir. Dezavantaj\u0131 ise dokunun yanmas\u0131, dolay\u0131s\u0131yla kesilen yerin iyile\u015fmesinin daha uzun zamana ihtiya\u00e7 g\u00f6stermesidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kuyruk kesme, ya\u011fs\u0131z ince uzun kuyruklu kuzularda uygulanan bir i\u015flemdir. Bu sayede kuyruk alt\u0131nda g\u00fcbre art\u0131klar\u0131ndan olu\u015fan \u00e7ak\u0131ldak birikiminin \u00f6nlenmesi, hayvan\u0131n but ve sa\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n daha g\u00fczel g\u00f6r\u00fcnmesi ve yapa\u011f\u0131 kirlenmesinin en az d\u00fczeye indirilmesi sa\u011flanm\u0131\u015f olur. T\u00fcrkiye’nin baz\u0131 b\u00f6lgelerinde Merinos kuzular\u0131nda kuyruk kesme i\u015flemi uygulanmaktad\u0131r., Kastrasyon, kuzular\u0131n tetislerini inaktif hale getirerek \u00fcreme i\u015flevini durduran bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[191,133,190,189,192],"class_list":["post-1174","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-koyun","tag-dusurme","tag-kesme","tag-kisirlastirma","tag-kuyruk","tag-kuyruksuz"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1174","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1174"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1174\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1178,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1174\/revisions\/1178"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1174"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1174"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1174"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}