{"id":1124,"date":"2024-06-05T15:49:50","date_gmt":"2024-06-05T12:49:50","guid":{"rendered":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=1124"},"modified":"2024-06-06T12:18:26","modified_gmt":"2024-06-06T09:18:26","slug":"koyunlarin-otlatilmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=1124","title":{"rendered":"Koyunlar\u0131n Otlat\u0131lmas\u0131"},"content":{"rendered":"\n

Koyun bir mera hayvan\u0131d\u0131r. \u0130leri entansif ko\u015fullar ve bu ko\u015fullara uygun genotipe sahip \u0131rk veya tipler d\u0131\u015f\u0131nda karl\u0131 bir koyunculuk i\u00e7in mera \u00f6nko\u015fuldur. Kuramsal olarak koyunlar\u0131n t\u00fcm besin maddesi gereksinimlerini meradan kar\u015f\u0131lamalar\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00d6zellikle gebeli\u011fin ikinci yar\u0131s\u0131, b\u00fcy\u00fcme, laktasyon gibi d\u00f6nemlerde kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan besin maddesi gereksinimleri yaln\u0131z taze ve kuru \u00e7ay\u0131r otu gibi kaba yemler ile kar\u015f\u0131lama olana\u011f\u0131 yoktur. Bu durumdaki hayvanlar\u0131n sindirim sistemlerinin kapasiteleri gerek duyulan besin maddelerinin tamam\u0131n\u0131 kaba yemlerden kar\u015f\u0131lanmas\u0131na olanak vermez. Buna kar\u015f\u0131n koyun besleme i\u00e7in olanaklar \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde meradan yararlanmak karl\u0131 bir koyunculu\u011fun \u00f6nemli gereklerindendir. Nitekim koyun yeti\u015ftiricileri \u00e7ok ekstrem hava ko\u015fullar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda yaz k\u0131\u015f koyunlar\u0131n\u0131 meraya \u00e7\u0131karmaktad\u0131rlar. Koyunlar i\u00e7in en uygun yerler kuru ve y\u00fcksekte olan alanlard\u0131r. Al\u00e7ak, nemli, batakl\u0131k ve \u00f6zellikle \u00fczerinde su toplanan alanlar koyunlar i\u00e7in uygun de\u011fildir. Bu alanlarda yeti\u015fen otlar\u0131n besin de\u011feri iyi olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, bu tip otlaklar \u00e7e\u015fitli parazitlerin yo\u011fun oldu\u011fu alanlard\u0131r.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
Koyun ve ke\u00e7iler s\u0131\u011f\u0131rdan daha fazla yo\u011fun yem t\u00fcketirler. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n sindirim sisteminin uzunlu\u011fu enerji ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lama noktas\u0131nda g\u00f6receli olarak daha k\u0131sad\u0131r. Meralardaki yabani otsu ve yaprakl\u0131 bitkiler koyun ve ke\u00e7ilerin birincil ve en ekonomik besin maddesi kayna\u011f\u0131d\u0131r. Meradaki bitkilerin vejetatif d\u00f6nemde y\u00fcksek enerji ve proteine sahip olmalar\u0131ndan dolay\u0131 bu d\u00f6nemde koyunlar\u0131n t\u00fcm besin maddesi ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 ka\u015f\u0131layabilirler. Bitkiler olgunla\u015ft\u0131k\u00e7a lezzetleri ve sindirilebilirli\u011fi azald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in vejetatif d\u00f6nemde bitkilerin korunmas\u0131 noktas\u0131nda meralar rotasyon usul\u00fc otlatmaya tabi tutulur. Otlatma mevsiminin ilk d\u00f6nemlerinde esas\u0131nda \u00e7al\u0131ms\u0131 bitkiler (odunsu, sarma\u015f\u0131klar, \u00e7al\u0131l\u0131k) ve \u00e7i\u00e7ekli bitkiler (yabani otlar) s\u0131radan mera bitkilerine g\u00f6re daha y\u00fcksek enerji ve protein sahiptirler. Koyun m\u00fckemmel bir yabani ot yiyicisidir.<\/code><\/pre>\n\n\n\n
Koyun Otlatman\u0131n Yararlar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n
    \n
  1. Otlatma atmosferdeki CO\u2082 seviyesinin azalmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olabilir ve her bir kg canl\u0131 a\u011f\u0131rl\u0131k kazanc\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fck fosil yak\u0131t t\u00fcketimi ile sera gaz\u0131 sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131 azaltabilir.<\/li>\n\n\n\n
  2. Koyunun yem arama al\u0131\u015fkanl\u0131lar\u0131 di\u011fer otlayan \u00e7iftlik hayvanlar\u0131ndan farkl\u0131d\u0131r ve bu durum biyolojik \u00e7e\u015fitlili\u011fin olu\u015fmas\u0131 ve korunmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur.<\/li>\n\n\n\n
  3. Belirli alanlarda otlatma kozalakl\u0131 a\u011fa\u00e7lar\u0131n b\u00fcy\u00fcmesini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ve vejetasyonun geli\u015fmesine yard\u0131mc\u0131 olaca\u011f\u0131ndan toprak erozyonunun azalmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/li>\n\n\n\n
  4. Koyunlar\u0131n otlat\u0131lmas\u0131 mera ta\u015f\u0131ma kapasitesini ve genel olarak \u00fcretimi artt\u0131rabilir.<\/li>\n\n\n\n
  5. Yabanc\u0131 ot m\u00fccadelesinde kal\u0131nt\u0131 b\u0131rakan herbisitlerin kullan\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 y\u00fczey sular\u0131n\u0131n yak\u0131n\u0131ndaki b\u00f6lgelerde koyun otlat\u0131labilir.<\/li>\n\n\n\n
  6. Koyun otlatma yabanc\u0131 ot kontrol\u00fcnde kimyasallar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131na alternatif olarak kullan\u0131lmas\u0131 e\u015fsiz bir f\u0131rsatt\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
  7. Koyun g\u00fcbresi besin de\u011feri y\u00fcksektir ve do\u011fal g\u00fcbre olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
  8. Otlanan bitkilere gelen \u0131\u015f\u0131k \u015fiddeti azal\u0131r, \u0131\u015f\u0131k yo\u011funlu\u011funun azalmas\u0131 alt k\u0131s\u0131mlara gelen suyun korunmas\u0131n\u0131 te\u015fvik eder ve stoma direncini art\u0131r\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
  9. Otlak ve meralarda yap\u0131lan hayvansal \u00fcretim ile ekonomik bir gelir elde edilmesi sa\u011flanmaktad\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
  10. Otlatma nispeten ucuz ve enerji tasarruflu besin kayna\u011f\u0131 sa\u011flar.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n
    Meralar<\/strong><\/p>\n\n\n
    \n
    \"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
    \u00dczerinde evcil hayvanlar i\u00e7in do\u011fal veya yapay bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fc bulunduran yem alanlar\u0131na mera denir. Meralar \u00e7ay\u0131rlar\u0131n aksine nispeten y\u00fcksek ve taban suyu derinlerde olan alanlard\u0131r. Olu\u015fumlar\u0131na g\u00f6re do\u011fal ve yapay mera olarak ikiye ayr\u0131l\u0131rlar.
    \u2022Do\u011fal Meralar<\/p>\n\n\n\n
    Bulunduklar\u0131 yerlere, bulundurduklar\u0131 bitki \u00e7e\u015fitlerine ve faydalanma \u015fekline farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterirler. Bitki \u00f6rt\u00fclerinde genellikle \u00e7imenler (bu\u011fdaygiller), baklagiller ve di\u011fer otsu bitki t\u00fcrleri bulunur. Bu gruba giren mera \u00e7e\u015fitleri k\u0131ra\u00e7 meralar, orman i\u00e7i meralar, alp meralar\u0131 ve yaylalar olarak s\u0131ralan\u0131r.
    \u2022Yapay Meralar<\/p>\n\n\n\n
    Sulu veya k\u0131ra\u00e7 ko\u015fullarda, mera veya tarla arazisinde uzun veya k\u0131sa g\u00fcnler i\u00e7in insanlar taraf\u0131ndan ekilerek kurulan y\u00fcksek verimli yem alanlar\u0131d\u0131r. Haz\u0131rland\u0131ktan sonra uzun y\u0131llar kullan\u0131lan devaml\u0131 yapay meralar kurulabildi\u011fi gibi belli bir zaman diliminde (5 y\u0131l) ekim n\u00f6beti kapsam\u0131nda kurulan meralarda kullan\u0131lmaktad\u0131r. Yapay meralar daha \u00e7ok entansif koyun yeti\u015ftiricili\u011finde \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Koyunlar do\u011fal meradan oldu\u011fu kadar, koyunlar\u0131n otlat\u0131lmas\u0131na ayr\u0131lm\u0131\u015f yapay meralardan da \u00e7ok iyi yararlanabilirler. Bu ama\u00e7la olu\u015fturulacak yapay meralar\u0131n baklagil ve bu\u011fdaygil otlar\u0131 i\u00e7ermesi yararl\u0131 olacakt\u0131r. Bu sayede bitkilerin olgunla\u015fma zaman ve s\u00fcreleri farkl\u0131 olaca\u011f\u0131ndan meradan rasyonel yararlanma s\u00fcresi uzar. Farkl\u0131 familyaya ait bitkilerin temel besin maddelerinin yan\u0131 s\u0131ra mineral ve vitamin i\u00e7erikleri de farkl\u0131 olaca\u011f\u0131ndan kar\u0131\u015f\u0131k meralar daha dengeli beslenme olana\u011f\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n
    Mera Y\u00f6netim \u0130lkeleri<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      \n
    1. Mera se\u00e7imi yap\u0131l\u0131rken, b\u00fcy\u00fcme gereksinimleri, mevsimsel geli\u015fme, \u00fcretimdeki dalgalanmalar ve besin kalitesi gibi bitkinin ihtiya\u00e7lar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
    2. Koyunlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, beklenen performans, besin al\u0131m d\u00fczeyi, yem kalitesi ve lezzet gibi gereksinimler dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
    3. Taze ve temiz su ve minerallere kolay ula\u015f\u0131m sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n\n\n\n
    4. Koyunlar g\u00fcnl\u00fck 7.5-10 litre suya ihtiya\u00e7 duyarlar.<\/li>\n\n\n\n
    5. Koyunlar arazi topografyas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak suya ula\u015f\u0131m i\u00e7in 3-5 kilometre y\u00fcr\u00fcyebilirler. Kat ettikleri mesafenin \u00fcretime \u00f6nemli etkisi vard\u0131r. Su i\u00e7in fazla zaman harcamalar\u0131 koyunlar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lanmas\u0131 i\u00e7in daha fazla enerji ve zamana ihtiya\u00e7 duyarlar.<\/li>\n\n\n\n
    6. Koyunlar merada iklime ba\u011fl\u0131 korunma veya dinlenme i\u00e7in a\u011fa\u00e7l\u0131k alanlar veya basit sundurma benzeri yap\u0131lara ihtiya\u00e7 duyarlar.<\/li>\n\n\n\n
    7. Hayvanlar s\u0131cak yaz aylar\u0131nda daha serin ve korunakl\u0131 b\u00f6lgeler ararlar, bu alanlar genellikle a\u011fa\u00e7 alt\u0131 ve su kenar\u0131 b\u00f6lgelerdir. Buralarda zamanla a\u015f\u0131r\u0131 otlatmaya ba\u011fl\u0131 sorunlar ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/li>\n\n\n\n
    8. \u00c7iftlik hayvanlar\u0131 genellikle erken ilkbaharda g\u00fcneye bakan kuru olan k\u0131s\u0131mlar\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 kullan\u0131rlar, y\u0131l\u0131n s\u0131cak aylar\u0131nda daha korunakl\u0131 ve sulak alanlara ge\u00e7erler. Kuzeye bakan yama\u00e7lar\u0131 genellikle az kullan\u0131rlar.<\/li>\n\n\n\n
    9. Meralarda y\u0131l i\u00e7inde birim alanda otlayacak hayvan say\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fru planlanmas\u0131 meran\u0131n uzun y\u0131llar sa\u011fl\u0131kl\u0131 kullan\u0131m\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir. Meralarda Koyunlar\u0131n Otlat\u0131lmas\u0131 Koyunlar\u0131n merada otlatma y\u00f6netimi yeti\u015ftiricilik a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6ncelikli konudur. Gerek yapay gerekse do\u011fal meralardan koyun otlatmak i\u00e7in yeti\u015ftirici ve \u00e7obanlar\u0131n bilmesi ve uymas\u0131 gereken baz\u0131 konular vard\u0131r. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda yeti\u015ftiricinin meradan yararlan\u0131rken hem hayvan\u0131 hem de bitkiyi d\u00fc\u015f\u00fcnmek zorunda olmas\u0131 gelir. Yeti\u015ftirici meradan rasyonel bir \u015fekilde yararlanabilmesi i\u00e7in bitkilerin olgunluk d\u00f6nemini iyi saptamas\u0131 ve buna uygun otlatma plan\u0131n\u0131 yapmas\u0131 gerekir. Erken otlat\u0131lan meralar\u0131n verimi d\u00fc\u015fer, ge\u00e7 otlat\u0131lanlarda ise bitkilerin sel\u00fcloz miktar\u0131 y\u00fckselece\u011fi i\u00e7in besin maddesi olarak de\u011feri d\u00fc\u015fmektedir. Mera otlar\u0131 ile beslemenin tek ba\u015f\u0131na yeterli olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n en iyi \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc hayvanlar\u0131n kondisyonudur. E\u011fer merada otlayan koyunlar kondisyonlar\u0131n\u0131 koruyor ve \u00fczerinde durulan verimi beklenen d\u00fczeyde \u00fcretebiliyorsa mera otlar\u0131ndan gereksinim duyduklar\u0131 besin maddesini kar\u015f\u0131layabiliyorlar demektir. Aksi halde bir miktar kesif yem verme zorunlulu\u011fu vard\u0131r. Verilecek kesif yem miktar\u0131 \u00f6zel durumlara g\u00f6re de\u011fi\u015fmekle birlikte koyun ba\u015f\u0131na g\u00fcnde 100-200 g dolay\u0131nda olmal\u0131d\u0131r. Bu miktar art\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde koyunlar\u0131n mera otu t\u00fcketme arzusu azal\u0131r. Ancak mera kalitesi yetersiz ve meradaki ot miktar\u0131 hayvan\u0131n g\u00fcnl\u00fck besin maddesi gereksinimini kar\u015f\u0131lamaktan uzaksa do\u011fal olarak hayvana gereken besin maddelerini kesif yem ve kuru otla kar\u015f\u0131lama zorunlulu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kar. Koyunlar\u0131n mera otlar\u0131n\u0131 t\u00fcketim miktar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde mera otunun kalitesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Koyunlar kaliteli otu, d\u00fc\u015f\u00fck kaliteli otlara g\u00f6re daha fazla t\u00fcketmektedirler. Yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar g\u00f6stermi\u015ftir ki kaliteli mera otu daha kolay sindirilebilmekte dolay\u0131s\u0131yla sindirim sistemini daha h\u0131zl\u0131 terk etmektedirler. Bu da koyunlar\u0131n daha fazla miktarda ot t\u00fcketmesini sa\u011flamaktad\u0131r. Mera otlar\u0131n\u0131n lezzeti de t\u00fcketimi etkileyen \u00f6nemli bir unsurdur.
      Koyunlar meraya s\u00fcr\u00fcn\u00fcn b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re bir veya daha fazla \u00e7oban taraf\u0131ndan g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. E\u011fer \u00e7oban say\u0131s\u0131 fazla ise \u00e7obanlardan deneyimli olan\u0131 \u00f6nden yava\u015f y\u00fcr\u00fcyerek s\u00fcr\u00fcy\u00fc g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, di\u011feri ise arkadan gelerek da\u011f\u0131lan koyunlar\u0131 toplar. Koyun s\u00fcr\u00fclerinde \u00e7oban k\u00f6pekleri \u00e7oban\u0131n \u00f6nemli bir yard\u0131mc\u0131s\u0131 olarak i\u015f g\u00f6rmektedir. E\u011fitilmi\u015f k\u00f6pekler s\u00fcr\u00fcy\u00fc merada g\u00fctmeye \u00e7obana yard\u0131mc\u0131 olmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda s\u00fcr\u00fcy\u00fc kurt, tilki gibi y\u0131rt\u0131c\u0131 hayvanlardan da korurlar. Koyunlar\u0131n meraya \u00e7\u0131kma zaman\u0131 da \u00e7ok \u00f6nemlidir. Koyunlar s\u0131cak yaz g\u00fcnlerinde g\u00fcn\u00fcn serin saatlerinde bazen de gece otlat\u0131l\u0131rlar. G\u00fcn\u00fcn s\u0131cak saatlerinde ise merada uygun g\u00f6lgelikler (a\u011fa\u00e7, basit sundurma vb.) alt\u0131nda dinlendirilirler. E\u011fer merada bunlar yoksa basit \u015fekilde g\u00f6lgelikler in\u015fa edilir. \u00c7ok nemli ve \u00e7i\u011f d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f meralara hayvanlar\u0131 sokmak do\u011fru de\u011fildir. \u00c7i\u011fin \u00e7\u00f6z\u00fclmesi beklenmeden meraya sokulduklar\u0131nda sindirim bozukluklar\u0131 g\u00f6r\u00fclebilir. Meraya \u00e7\u0131kmadan \u00f6nce koyunlar\u0131n sulanmas\u0131 do\u011fru bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. Aksi halde koyunlar merada biriken sular\u0131 veya sa\u011fl\u0131ks\u0131z durgun sular\u0131 i\u00e7ebilirler. Di\u011fer yandan \u0131slak meralar\u0131n daha \u00e7ok i\u00e7 ve d\u0131\u015f parazit ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r. Koyunlar baklagil otlar\u0131n\u0131n yo\u011fun oldu\u011fu meralara g\u00f6t\u00fcr\u00fclecek ise sabah meraya \u00e7\u0131kmadan \u00f6nce bir miktar kuru ot vermek do\u011fru olur.
      Otlatma Y\u00f6ntemleri Otlatma y\u00f6ntemi, temelde meradaki hayvanlar\u0131n otlama al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131n kontrol edilmesidir. Hangi hayvanlar ile nas\u0131l, ne zaman, ne kadar uzunlukta otlatma yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 ve otlar\u0131n canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 uzun s\u00fcre koruyacaklar\u0131 \u015fekilde otlat\u0131laca\u011f\u0131, meradaki ot verimi ve hayvanlar\u0131n performans\u0131n\u0131 nas\u0131l etkileyece\u011fi konular\u0131n\u0131 ayr\u0131ca ele almaktad\u0131r. Merada a\u015f\u0131r\u0131 otlatma kadar az otlatmada toprak ve su kalitesine oldu\u011fu kadar bitki ve hayvan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na da zarar verir.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n
      -S\u00fcrekli Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      S\u00fcrekli otlatma sezon boyunca hayvanlar\u0131n merada otlamalar\u0131n\u0131n serbest\u00e7e sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 bir sistemdir. Hayvanlar\u0131n minimum hareket ve yak\u0131n mera alanlar\u0131 i\u00e7inde otlatma uygulamas\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesidir. E\u011fer mera yeterince ot kapasitesine sahipse, s\u00fcrekli otlatma bazen di\u011fer otlatma sis- temlerine g\u00f6re daha y\u00fcksek bireysel performans sonucu verebilmektedir. Ancak s\u00fcrekli otlatma genellikle yem kalitesi ve miktar\u0131nda k\u00f6t\u00fcle\u015fmeye neden olmaktad\u0131r. Meralar genellikle \u00e7iftlik hayvanlar\u0131 taraf\u0131ndan d\u00fczensiz otlat\u0131lmaktad\u0131r, bu durumdan \u00e7iftlik hayvanlar\u0131 kadar baz\u0131 bitkilerde olumsuz etkilenmektedir. G\u00fcbre merada d\u00fczensiz bir \u015fekilde da\u011f\u0131l\u0131r. Birim alandaki hayvan say\u0131s\u0131 daha d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Bu sistemde yabanc\u0131 otlar ve di\u011fer arzu edilmeyen bitkiler genellikle varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmektedirler. Birim alanda tutulacak hayvan say\u0131s\u0131 meran\u0131n en k\u00f6t\u00fc d\u00f6nemde verdi\u011fi ot miktar\u0131 dikkate al\u0131narak belirlenir. Genellikle yaz boyunca birim alandaki hayvan say\u0131s\u0131 azalmakta veya koyunlar a\u011f\u0131rl\u0131k kaybedebilmektedirler.<\/p>\n\n\n
      \n
      \"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
      -Kontroll\u00fc Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Kontroll\u00fc otlatma sisteminde yeti\u015ftiricinin otlayan hayvanlar \u00fczerindeki kontrol\u00fc daha fazlad\u0131r. Koyunlar uzun s\u00fcre merada kal\u0131rlar ve parsellerin boyutlar\u0131 hareketli \u00e7itler ile ayarlan\u0131r. Merada ot geli\u015fimi yava\u015f oldu\u011funda otlama alan\u0131 artt\u0131r\u0131labildi\u011fi gibi, ot geli\u015fimi h\u0131zl\u0131 oldu\u011funda alan daralt\u0131labilir. Kontroll\u00fc otlatmada meradaki bitkilerin g\u00fcnl\u00fck b\u00fcy\u00fcmeleri kontrol edilir ve ek arazi gerekip gerekmedi\u011fi buna g\u00f6re karar verilir. Meralar otlanmadan sonra \u00e7ok \u00e7abuk kendini toparlar ve daha uzun bir s\u00fcre verimli olarak kullan\u0131labilir. Bu sistemin farkl\u0131 isimlerle adland\u0131r\u0131lan \u015fekilleri bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
      -Basit Rotasyon Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Birden fazla mera alan\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131, otlatma mevsiminde hayvanlar\u0131n bu alanlarda de\u011fi\u015ftirilerek kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir otlatma sistemidir. Meradaki bitkilerin tekrar b\u00fcy\u00fcmesi ve yeniden otlamaya uygun hale gelmesi i\u00e7in bir dinlenme periyoduna ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Kurt\u00e7uklar ile daha az enfekte olaca\u011f\u0131ndan mera daha dayan\u0131kl\u0131 olmaktad\u0131r. Basit rotasyonlu otlatma genellikle ot verimini ve kalitesini art\u0131r\u0131r. Birim alanda otlayan hayvan say\u0131s\u0131 artar. Yabanc\u0131 ot kontrol\u00fc iyidir. Birim alandan daha fazla et ve s\u00fct \u00fcretilir. Di\u011fer taraftan meray\u0131 b\u00f6lmek i\u00e7in kullan\u0131lan malzemeler s\u00fcrekli otlatmaya g\u00f6re maliyeti art\u0131rmaktad\u0131r. Parsellenmi\u015f her mera alan\u0131nda suluk ve bar\u0131nak sistemlerinin in\u015fas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n\n\n\n
      -Yo\u011fun Rotasyon Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Bir\u00e7ok mera alan\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir sistemdir. \u00c7o\u011fu kez padok veya h\u00fccre sistemi olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. Genelde hayvanlar padoklara otlar 25-30 cm uzunlu\u011fa ula\u015ft\u0131klar\u0131nda konur ve otlatma sonunda bitki boylar\u0131 8 cm indi\u011finde hayvanlar buradan \u00e7\u0131kar\u0131larak parsel dinlenmeye b\u0131rak\u0131l\u0131r. Hayvanlar meran\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve kullan\u0131m\u0131na dayal\u0131 olarak bir padoktan di\u011ferine ta\u015f\u0131n\u0131r. Padok say\u0131s\u0131 ve rotasyon s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 hayvan\u0131n t\u00fcr\u00fc ve \u00fcretim hedefleri gibi bir\u00e7ok fakt\u00f6re ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fkenlik g\u00f6sterir. \u00dc\u00e7 g\u00fcnl\u00fck bir zaman diliminden sonra bitkilerin yeniden b\u00fcy\u00fcmelerinin ger\u00e7ekle\u015fmesini takip eden d\u00f6nemde otlanmaya ba\u015flayabilir. Bu noktada genellikle tavsiye edilen hayvanlar\u0131n her 3-7 g\u00fcnde bir yeni bir padoka ge\u00e7ebilece\u011fi \u015feklindedir. Yo\u011fun rotasyon otlatma genellikle her bir d\u00f6n\u00fcm alandan daha fazla ot \u00fcretimi\/t\u00fcketimi ile sonu\u00e7lan\u0131r. Birim alanda tutulan hayvan say\u0131s\u0131 basit ya da yo\u011fun rotasyon otlatma sisteminde uygulamadaki ba\u015far\u0131ya ba\u011fl\u0131 olarak artt\u0131r\u0131labilir. G\u00fcbre daha e\u015fit olarak meraya yay\u0131l\u0131r. Padokta bulunan hayvanlar genelde her \u015feyi yeme zorunda kald\u0131klar\u0131ndan yabanc\u0131 ot kontrol\u00fc daha iyidir. Yo\u011fun rotasyon otlatma sistemi \u00fcst d\u00fczeyde beceri ve y\u00f6netim yetene\u011fi gerektirir. Ba\u015flang\u0131\u00e7 maliyetleri \u00e7it ve su altyap\u0131s\u0131 nedeniyle daha y\u00fcksek olacakt\u0131r. Her padok i\u00e7i su sistemi ve padok in\u015fas\u0131 zor olabilir. E\u011fer meran\u0131n dinlenme d\u00f6neminde bula\u015f\u0131c\u0131 parazit larvalar\u0131n\u0131n \u00f6lmesi i\u00e7in yeterli zaman b\u0131rak\u0131lmaz ise yo\u011fun rotasyon otlatma koyun ve kuzularda i\u00e7 paraziti \u015fiddetlendirebilir.<\/p>\n\n\n\n
      -\u015eerit Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Bu sistem hayvanlara her g\u00fcn taze bir merada otlama iznini veren bir otlatma sistemidir. Padok otlama sistemi i\u00e7inde organize edilmi\u015f ve hayvanlar elektrikli \u00e7it ile kontrol edilmektedir. \u00c7itler hayvanlara taze ot sunma anlam\u0131nda g\u00fcnde bir veya iki kez yer de\u011fi\u015ftirilebilir. Bu uygulama en yo\u011fun eme\u011fin harcand\u0131\u011f\u0131 bir sistemdir. \u015eerit otlatma y\u00fcksek kalitede ot ve en az at\u0131k ile sonu\u00e7lan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
      -Creep Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n
      \n
      \"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
      S\u00fct emme d\u00f6nemindeki gen\u00e7 hayvanlar\u0131n \u00e7itlerin i\u00e7indeki bir b\u00f6lmeden taze otlar\u0131n bulundu\u011fu alana ge\u00e7i\u015fini sa\u011flayan otlatma y\u00f6netimidir. B\u00f6yle bir sistemin etkin olabilmesi i\u00e7in kuzular\u0131n ge\u00e7tikleri alanlardaki ot kalitesinin de\u011feri artt\u0131k\u00e7a bu uygulamadan elde edilecek yarar o oranda artmaktad\u0131r. Kuzular daha kaliteli otlaklarda bak\u0131lman\u0131n yan\u0131nda enfekte larvalara daha az maruz kalmaktad\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n
      -Y\u0131l Boyunca Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Bir\u00e7ok yeti\u015ftirici i\u00e7in uzun otlatma periyodu daha ger\u00e7ek\u00e7i bir hedef olmas\u0131na ra\u011fmen so\u011fuk iklimin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgelerde bu m\u00fcmk\u00fcn olabilmektedir. K\u0131\u015f otlatmas\u0131 i\u00e7in en uygun olan\u0131 uzun boylu \u00e7ay\u0131r otudur. K\u00fc\u00e7\u00fck tah\u0131llar, k\u00f6k bitkiler ve bi\u00e7im sonras\u0131 geli\u015fen otlar otlatma sezonunu uzatmak i\u00e7in di\u011fer alternatiflerdir.<\/p>\n\n\n\n
      -Farkl\u0131 T\u00fcrle Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      \u0130ki veya daha fazla t\u00fcr\u00fcn birlikte veya ayr\u0131 olarak ayn\u0131 otlatma mevsiminde ayn\u0131 otlakta otlamas\u0131 olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Kar\u0131\u015f\u0131k t\u00fcr ile otlatma gerek\u00e7esi hayvanlar\u0131n farkl\u0131 otlama tercihleri ve beslenme benzerlikleri farkl\u0131 bir otlatma alanlar\u0131nda minimum olmas\u0131 temeline dayanmaktad\u0131r Kar\u0131\u015f\u0131k t\u00fcrler ile otlatma parazit kontrol\u00fcnde de avantaj sa\u011flamaktad\u0131r. Koyun, s\u0131\u011f\u0131r ve atlarda genellikle farkl\u0131 mide ba\u011f\u0131rsak parazitleri etkindir. Buna kar\u015f\u0131n koyun, ke\u00e7i ve devede benzer parazitler etkin durumdad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
      -Hedefli veya \u00d6ng\u00f6r\u00fcl\u00fc Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Bu sistemde otlayan hayvanlar ile vejetasyonun geli\u015fiminin kontrol edilmesi, \u00f6zel bir amaca ula\u015fmak i\u00e7in yap\u0131lmaktad\u0131r. Bu uygulamada orman yang\u0131nlar\u0131, mera \u0131slah\u0131, havza y\u00f6netimi, do\u011fal ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesi, zararl\u0131 ve istilac\u0131 bitkilerin kontrol\u00fc, yeni olu\u015fturulan orman alanlar\u0131nda besin rekabetini azaltmak gibi farkl\u0131 ama\u00e7lara hitap eden otlatma uygulamalar\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
      Mera Otlatmas\u0131n\u0131n Temel Kurallar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Otlatma, meran\u0131n vejetasyonu, topra\u011f\u0131 ve di\u011fer tabi unsurlar\u0131n\u0131n zarar g\u00f6rmeyecekleri \u015fekilde yap\u0131lmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda vejetasyonun geli\u015fmesini sa\u011flayarak ot verimi ve kalitesinin artt\u0131r\u0131lmas\u0131 \u015feklinde planlan\u0131r. Mera bitkileri y\u0131ll\u0131k ya\u015famlar\u0131n\u0131n her d\u00f6neminde otlatmaya kar\u015f\u0131 ayn\u0131 d\u00fczeyde duyarl\u0131 ya da dayan\u0131kl\u0131 de\u011fildirler. Otlatmada \u00f6nemli olan nokta bitkilerin y\u0131ll\u0131k hayat devreleri i\u00e7inde besin maddeleri \u00fcretimi, depolanmas\u0131 ve daha sonra kullan\u0131m d\u00f6nemlerinin bilinmesidir.<\/p>\n\n\n\n
      Otlatma Mevsimi veya D\u00f6nemi<\/strong><\/p>\n\n\n
      \n
      \"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
      Bitkilerin otlatmadan zarar g\u00f6rmedikleri y\u00fcksekli\u011fe eri\u015ftikleri safha otlatma olgunlu\u011fu evresi olarak tan\u0131mlan\u0131r. Mera bitkilerinin otlatmaya kar\u015f\u0131 dayanma g\u00fc\u00e7leri her d\u00f6nemde farkl\u0131 olup, kritik olarak tan\u0131mlanan d\u00f6nemler vard\u0131r. \u0130lkbaharda bitkilerin b\u00fcy\u00fcme ba\u015flang\u0131c\u0131 ile otlatma olgunlu\u011fu aras\u0131ndaki d\u00f6nem ilkbahar kritik periyodu olarak an\u0131l\u0131r. Bu d\u00f6nemde otlatma yap\u0131lmas\u0131 bitkilerin depo besin maddelerini azalt\u0131r ve zay\u0131f d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda yaz, sonbahar ve k\u0131\u015fa giri\u015f kritik d\u00f6nemlerinde de dikkatli olunmas\u0131 gerekir. Genellikle \u00e7ok y\u0131ll\u0131k mera bitkilerinin ilkbahar kritik d\u00f6nemini ge\u00e7irdikten sonraki bitkilerin hayat\u0131n\u0131 tehlikeye sokmadan ve mera topra\u011f\u0131n\u0131 s\u0131k\u0131\u015fmas\u0131na sebep olmayacak \u015fekilde mera bitkilerinin ilkbaharda ilk defa otlat\u0131labilece\u011fi olgunlu\u011fa geldikleri d\u00f6nem otlatma olgunlu\u011fu olarak tan\u0131mlan\u0131r. Otlatma olgunlu\u011fu genellikle bitkilerin y\u00fcksekli\u011fine ba\u011fl\u0131d\u0131r ve bu de\u011fer bitkilere g\u00f6re de\u011fi\u015flik g\u00f6stererek 7-20 cm aras\u0131nda bulunmaktad\u0131r. Otlatma mevsimi, otlatma olgunlu\u011fu safhas\u0131 ile sonbahar da otlatmaya son verilmesi gereken tarih aras\u0131ndaki periyoda denilir. Otlata mevsiminin uzunlu\u011fu mera ve iklimsel ko\u015fullara ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterir.<\/p>\n\n\n\n
      Otlatma Kapasitesi<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Otlatma kapasitesi, belirli geni\u015flikteki bir merada belirli bir s\u00fcre i\u00e7erisinde vejetasyon, toprak ve di\u011fer do\u011fal kaynaklara devaml\u0131 bir zarar vermeden otlat\u0131labilecek en y\u00fcksek hayvan say\u0131s\u0131d\u0131r. \u00d6nemli olan meran\u0131n \u00fcretti\u011fi yem ile oradan yararlanacak hayvan say\u0131s\u0131 aras\u0131nda bir denge kurulmas\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye meralar\u0131n\u0131n verim durumlar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bir otlatma mevsiminde bir koyun i\u00e7in ortalama 6 dekarl\u0131k bir alan hesaplanmaktad\u0131r. Otlatma kapasitesinin hesaplanmas\u0131nda her bir mera i\u00e7in en az\u0131ndan 3 y\u0131lda bir yeniden bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
      Bir\u00f6rnek Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Bir\u00f6rnek otlatma, meran\u0131n her taraf\u0131nda bulunan otun ayn\u0131 derecede otlat\u0131lmas\u0131d\u0131r. Burada koyunlar\u0131n mera \u00fczerinde d\u00fczenli olarak da\u011f\u0131lmas\u0131 ile sa\u011flan\u0131r. Meran\u0131n arazi yap\u0131s\u0131 ve koyunlar\u0131n se\u00e7ici otlamalar\u0131 bir\u00f6rnek otlamay\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015ftirir. Meran\u0131n b\u00f6l\u00fcnmesi, \u00e7obanlar\u0131n y\u00f6nlendirmesi, az otlanan yerlere tuz d\u00f6k\u00fclmesi gibi uygulamalar bir\u00f6rnek otlamay\u0131 kolayla\u015ft\u0131rabilir.<\/p>\n\n\n\n
      Uygun Hayvan T\u00fcr\u00fc \u0130le Otlatma<\/strong><\/p>\n\n\n\n
      Mera bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fcn\u00fcn en iyi de\u011ferlendirecek hayvan t\u00fcr\u00fc ile otlat\u0131lmas\u0131 elde edilen otun tatmin edici seviyede hayvansal \u00fcr\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesini sa\u011flayacakt\u0131r. K\u0131sa ve ince otlu ve \u00f6z \u00e7imenlerle baklagillerden meydana gelen otlaklar koyunlar i\u00e7in en uygun alanlard\u0131r. Uzun boylu bu\u011fdaygil ve baklagil otlar\u0131n\u0131 s\u0131\u011f\u0131rlar, \u00e7al\u0131 ve a\u011fa\u00e7 t\u00fcrlerini ke\u00e7iler iyi de\u011ferlendirirler. Meran\u0131n topo\u011frafik \u00f6zelliklerinin elverdi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde farkl\u0131 hayvan t\u00fcrlerinin birlikte otlat\u0131lmas\u0131 mera y\u00f6netimini zorla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131ndan meraya ayr\u0131 sal\u0131nmalar\u0131 gerekir. Farkl\u0131 hayvan t\u00fcrlerinin meraya sokulmas\u0131nda s\u0131ralama s\u0131\u011f\u0131r, koyun ve ke\u00e7i olarak planlanmal\u0131d\u0131r. Bu sayede bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fcne zarar vermeden o meradan en y\u00fcksek d\u00fczeyde yaralan\u0131lm\u0131\u015f olur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
      Koyun bir mera hayvan\u0131d\u0131r. \u0130leri entansif ko\u015fullar ve bu ko\u015fullara uygun genotipe sahip \u0131rk veya tipler d\u0131\u015f\u0131nda karl\u0131 bir koyunculuk i\u00e7in mera \u00f6nko\u015fuldur. Kuramsal olarak koyunlar\u0131n t\u00fcm besin maddesi gereksinimlerini meradan kar\u015f\u0131lamalar\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00d6zellikle gebeli\u011fin ikinci yar\u0131s\u0131, b\u00fcy\u00fcme, laktasyon gibi d\u00f6nemlerde kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan besin maddesi gereksinimleri yaln\u0131z taze ve kuru \u00e7ay\u0131r otu gibi kaba yemler ile […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13,173],"tags":[],"class_list":["post-1124","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-koyun","category-koykecbes"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1124","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1124"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1124\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1130,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1124\/revisions\/1130"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1124"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1124"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1124"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}