{"id":1078,"date":"2024-06-05T12:20:40","date_gmt":"2024-06-05T09:20:40","guid":{"rendered":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=1078"},"modified":"2024-06-05T12:26:30","modified_gmt":"2024-06-05T09:26:30","slug":"koyunlarda-ciftlestirme-yontemleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veteriner.cc\/?p=1078","title":{"rendered":"Koyunlarda \u00c7iftle\u015ftirme Y\u00f6ntemleri"},"content":{"rendered":"\n

Hayvanc\u0131l\u0131k dallar\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcnde oldu\u011fu gibi, genetik ilerleme konusunda yeti\u015ftiricinin elinde iki \u00f6nemli olanak vard\u0131r. Bunlardan ilki, \u00fczerinde durulan verimin \u00e7e\u015fitli \u00f6zellikleri dikkate al\u0131narak uygun olanlar\u0131 dam\u0131zl\u0131k olarak se\u00e7mek, di\u011feri ise se\u00e7ilen hayvanlar\u0131 belirli y\u00f6ntemlere g\u00f6re \u00e7iftle\u015ftirerek d\u00f6l elde etmektir. Bilindi\u011fi gibi seleksiyon ile sa\u011flanacak genetik ilerleme seleksiyon yap\u0131lan generasyonda de\u011fil, bunlar\u0131n d\u00f6llerinde elde edilir. \u00c7iftle\u015ftirme y\u00f6ntemleri genel olarak: rastgele \u00e7iftle\u015ftirme, benzeyenlerin \u00e7iftle\u015ftirilmesi (inbreeding) ve benzemeyenlerin \u00e7iftle\u015ftirilmesi (melezleme, crossbreeding). Bir ba\u015fka \u015fekilde ise \u00e7iftle\u015ftirme y\u00f6ntemleri, saf yeti\u015ftirme (pure breeding) ve melezleme (crossbreeding) olarak iki grupta toplan\u0131r.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n


1-)SAF YET\u0130\u015eT\u0130RME
Saf yeti\u015ftirme ayn\u0131 \u0131rktan ve ayn\u0131 s\u00fcr\u00fcye dahil hayvanlar\u0131n \u00e7iftle\u015ftirilmesi \u015feklinde uygulanan yeti\u015ftirme y\u00f6ntemidir. Bir K\u0131v\u0131rc\u0131k s\u00fcr\u00fcs\u00fcnde K\u0131v\u0131rc\u0131k ko\u00e7larla K\u0131v\u0131rc\u0131k koyunlar\u0131n birle\u015ftirilmesi bir saf yeti\u015ftirmedir. Bu sistem e\u011fer seleksiyonla birlikte uygulan\u0131rsa koyunculukta bir\u00e7ok verimler i\u00e7in uygun y\u00f6ntem say\u0131labilir. Ayr\u0131ca da uygulanmas\u0131 di\u011fer yeti\u015ftirme y\u00f6ntemlerine g\u00f6re daha kolayd\u0131r.
a) Rastgele \u00e7iftle\u015ftirme
Bir populasyonda herhangi bir erke\u011fin herhangi bir di\u015fiyle \u00e7iftle\u015fme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 e\u015fitse bu \u00e7iftle\u015ftirme y\u00f6ntemine geni\u015f anlamda rastgele \u00e7iftle\u015ftirme veya “Panmixia” denir. Saf yeti\u015ftirme sisteminde rastgele \u00e7iftle\u015ftirme uygulan\u0131yorsa s\u00fcr\u00fcn\u00fcn b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne, yani s\u00fcr\u00fcde mevcut hayvan say\u0131s\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak uzun y\u0131llar s\u00fcr\u00fc i\u00e7indeki bireylerin ortalama akrabal\u0131k d\u00fczeyinde \u00f6nemli bir de\u011fi\u015fiklik olmaz. K\u00fc\u00e7\u00fck s\u00fcr\u00fclerde ise rastgele \u00e7iftle\u015ftirme uygulamas\u0131 halinde bile bir s\u00fcre sonra s\u00fcr\u00fcdeki bireylerin birbirine olan akrabal\u0131\u011f\u0131 artmaya ba\u015flar. Bu da s\u00fcr\u00fcde \u00e7e\u015fitli verimler bak\u0131m\u0131ndan genetik varyans\u0131n azalmas\u0131na neden olur.
b) Kan tazeleme
Bir ba\u015fka saf yeti\u015ftirme t\u00fcr\u00fc ise ayn\u0131 \u0131rktan olmak ko\u015fuluyla ba\u015fka s\u00fcr\u00fclerden \u00f6zellikle erkek dam\u0131zl\u0131k almak \u015feklinde uygulanan ve yayg\u0131n olarak “kan tazeleme” (outcrossing) ya da kan katma olarak adland\u0131r\u0131lan \u015feklidir. Kan tazeleme \u0131rklar i\u00e7i bir t\u00fcr melezlemedir. Bu yolla s\u00fcr\u00fcde eksilen genetik varyans yeniden artt\u0131r\u0131labilir ve dolay\u0131s\u0131yla seleksiyon verimlili\u011fi de y\u00fckseltilebilir.
c) Akrabal\u0131 yeti\u015ftirme
Akrabal\u0131 yeti\u015ftirme s\u00fcr\u00fcde ortalama akrabal\u0131k d\u00fczeyine g\u00f6re birbirleriyle daha fazla akraba olan bireylerin \u00e7iftle\u015ftirilmesidir. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin en g\u00f6ze \u00e7arpan \u00f6zelli\u011fi uyguland\u0131\u011f\u0131 populasyonda homozigotluk d\u00fczeyini art\u0131rmas\u0131d\u0131r. Populasyondaki akrabal\u0131k d\u00fczeyinin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc olan akrabal\u0131 yeti\u015ftirme katsay\u0131s\u0131, uygulanan akrabal\u0131 yeti\u015ftirme ile bir jenerasyonda homozigot hale ge\u00e7en genlerin nispi miktar\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir terimdir.
Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin pop\u00fclasyonda g\u00f6r\u00fclen di\u011fer etkileri b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde akrabal\u0131 yeti\u015fme sonucu ortaya \u00e7\u0131kan homozigotla\u015fmadan kaynakl\u0131d\u0131r. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirme bu uygulama sonucu ortaya \u00e7\u0131kan akraba hatlar i\u00e7inde eklemeli (aditif) genetik varyans\u0131n azalmas\u0131na, buna kar\u015f\u0131l\u0131k akraba hatlar aras\u0131ndaki genetik varyans\u0131n artmas\u0131na yol a\u00e7ar. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirme koyun yeti\u015ftiricili\u011fi uygulamas\u0131ndaki etkilerini genelde iki y\u00f6nde ele almak gerekir. Bunlardan ilki akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin \u00e7e\u015fitli verimlere etkisi, ikincisi de genetik ilerleme sa\u011flamak amac\u0131yla uygulanan \u0131slah programlar\u0131nda akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden yararlan\u0131lmas\u0131d\u0131r.
Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin \u00e7e\u015fitli verimlere etkisi;
Akrabal\u0131 yeti\u015ftirme sonucu ortaya \u00e7\u0131kan etkiler bazen do\u011fum \u00f6ncesi (pre-natal) ve do\u011fum sonras\u0131 (post-natal) d\u00f6nemde \u00f6l\u00fcmlere bile yol a\u00e7abilecek d\u00fczeyde ve genellikle olumsuz y\u00f6ndedir. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirme ile \u00f6zellikle dominans ve epistatik etkili genlerin homozigotla\u015fmas\u0131 sonucu akrabal\u0131 yeti\u015fmi\u015f bireylerde \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc (lethal) etkili resesif genlerin etkin olmas\u0131 s\u00f6z konusudur. Bu nedenle de akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin renk, boynuz durumu gibi genellikle az say\u0131da gen \u00e7ifti taraf\u0131ndan determine edilen ve basit kal\u0131t\u0131m yolu izleyen karakterlerdeki etkileri \u00e7o\u011funlukla eklemeli genler taraf\u0131ndan determine edilen ve ekonomik \u00f6nem ta\u015f\u0131yan kantitatif (nicel) \u00f6zelliklere g\u00f6re daha fazlad\u0131r. Bu \u00f6zellikler i\u00e7erisinde de d\u00f6l verimi ve ya\u015fama g\u00fcc\u00fc gibi fenotipik varyansta genetik varyans\u0131n pay\u0131 az olan daha a\u00e7\u0131k deyimiyle kal\u0131t\u0131m derecesi d\u00fc\u015f\u00fck olan \u00f6zellikler genel olarak akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden daha fazla etkilenirler. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin \u00e7e\u015fitli verimlere olan olumsuz etkileri akrabal\u0131 yeti\u015ftirme depresyonu olarak tan\u0131mlan\u0131r. Bu durum yeti\u015ftiriciler taraf\u0131ndan bilinmekte ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden ka\u00e7\u0131n\u0131lmaktad\u0131r.
Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden \u0131slah amac\u0131yla yararlanma
Ge\u00e7mi\u015f d\u00f6nemlerde genetik homojitenin art\u0131r\u0131larak \u00e7e\u015fitli \u00f6zelliklerin sabit hale getirilmesi amac\u0131yla akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde yararlan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u00f6ntem ile istenmeyen resesif genlerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ve bunlar\u0131 ta\u015f\u0131yan bireylerin elimine edilmesi de m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r. Ancak akrabal\u0131 yeti\u015ftirme ile genetik varyanstaki azalma fenotipik variyansa ayn\u0131 \u015fekilde yans\u0131mamaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc genetik homozigot bireylerin \u00e7evre ko\u015fullar\u0131na \u00e7ok duyarl\u0131 olmas\u0131 bu t\u00fcr bireylerin ya\u015fama olana\u011f\u0131n\u0131 da s\u0131n\u0131rlamaktad\u0131r. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden kuramsal olarak iki t\u00fcrl\u00fc yararlanmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bunlardan bir tanesi uzun s\u00fcreli akraba yeti\u015ftirme uygulayarak akrabal\u0131 yeti\u015fmi\u015f hatlar olu\u015fturmak ve sonradan bunlar\u0131 melezleyerek ortaya \u00e7\u0131kacak heterosis etkiden yararlanmakt\u0131r. Akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin bir ba\u015fka kullan\u0131m amac\u0131 akrabal\u0131 yeti\u015fmi\u015f hatlar aras\u0131nda artan genetik varyanstan yararlanarak familya seleksiyonu uygulamakt\u0131r. Her iki durumdan da koyun yeti\u015ftiricili\u011finde kullan\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik s\u00f6ze de\u011fer sonu\u00e7lar al\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r.
Koyun yeti\u015ftiricili\u011finde kas\u0131tl\u0131 olarak uygulanacak akrabal\u0131 yeti\u015ftirmenin bir yarar\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 gibi tersine ba\u015fta d\u00f6l verimi ve ya\u015fama g\u00fcc\u00fc ile ilgili \u00f6zelliklerde bir gerilemeye neden oldu\u011fundan dolay\u0131 da \u00f6zellikle bilin\u00e7li akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden ka\u00e7\u0131nmak gerekir. Genelde s\u00fcr\u00fc b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne ba\u011fl\u0131 olarak d\u0131\u015far\u0131dan dam\u0131zl\u0131k almayan kapal\u0131 s\u00fcr\u00fclerde ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak y\u00fckselen akrabal\u0131k d\u00fczeyinin zararl\u0131 etkileri ya hi\u00e7 g\u00f6r\u00fclmez ya da uygun seleksiyon y\u00f6ntemleri ile etkisiz hale getirilebilir. Yeni \u0131rk geli\u015ftirmek i\u00e7in uygulanan melezleme ve bunu izleyen tip sabitle\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in akrabal\u0131 yeti\u015ftirmeden k\u0131smen yararlan\u0131labilir. Bu durumda dikkatli bir seleksiyonla akrabal\u0131 yeti\u015fmi\u015f olmalar\u0131na kar\u015f\u0131n belli verim d\u00fczeyini koruyan bireylerin dam\u0131zl\u0131k olarak al\u0131konmas\u0131na \u00f6zen g\u00f6sterilmelidir.
2-) Melezleme
Melezleme, farkl\u0131 \u0131rktan bireylerin \u00e7iftle\u015ftirilmesi \u015feklinde uygulanan bir yeti\u015ftirme y\u00f6ntemidir. Melezleme y\u00f6nteminden koyun yeti\u015ftiricili\u011finde uzun y\u0131llardan beri yararlan\u0131lmaktad\u0131r. Melezlemede beklenen ama\u00e7lar de\u011fi\u015fik olmas\u0131 nedeniyle kullan\u0131lan y\u00f6ntemlerde birbirinden farkl\u0131 olmaktad\u0131r. Koyunculukta yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan melezleme y\u00f6ntemleri genelde \u00fc\u00e7 grup alt\u0131nda toplanabilir. Bunlar;<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
    \n
  1. \u00c7evirme melezlemesi<\/li>\n\n\n\n
  2. Kombinasyon melezlemesi<\/li>\n\n\n\n
  3. Kullanma melezlemesi \u00c7evirme melezlemesi
    Bu melezleme y\u00f6nteminin uygulanmas\u0131ndaki ama\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fck verimli bir \u0131rk\u0131n genotipini y\u00fcksek verimli bir \u0131rka d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmektir. Uygulamada bir \u0131rk\u0131n di\u015fileri \u0131slah edici oldu\u011fu varsay\u0131lan \u0131rk\u0131n erkekleri ile \u00e7iftle\u015ftirilir. Birinci generasyonda islah edici \u0131rk\u0131n pay\u0131 %50 olan F\u2081 ku\u015fa\u011f\u0131 elde edilir. F\u2081 melezi koyunlar yeniden k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131n\u0131n ko\u00e7lar\u0131 ile \u00e7iftle\u015ftirilerek k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131na birini geriye melezler (G\u2081) elde edilir. G\u2081 koyunlar tekrar k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131 ko\u00e7lar ile \u00e7iftle\u015ftirilerek k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131na ikinci geriye melezler (G2), bunlar\u0131n di\u015filerinin k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131 ko\u00e7lar\u0131na verilmesiyle (G3) ve ayn\u0131 \u015fekilde devam edilerek d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc (G4) ve be\u015finci (G5) geriye melez ku\u015faklar elde edilir. Bu \u015fekilde \u0131slah edici \u0131rk\u0131n pay\u0131 (GI)’de %75, (G\u2082)’de %87.5 ve (G4 ve G5)’de %97-98’e y\u00fckselir, yerli \u0131rk genotipi %2-3’e d\u00fc\u015fer. Bu sistem kullan\u0131larak bir\u00e7ok \u00fclkenin koyun yeti\u015ftiricili\u011finde h\u0131zl\u0131 ve ucuz yolla \u00fcst\u00fcn genotiplerin \u00e7o\u011falt\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r. Ancak \u00e7evirme melezlemesinin ba\u015far\u0131l\u0131 ve karl\u0131 bir \u015fekilde uygulanabilmesi i\u00e7in \u00e7evre ko\u015fullar\u0131n\u0131n da yeni genotipin isteklerine uygun bir bi\u00e7imde geli\u015ftirilmesi gerekir. Aksi durumda genotipik d\u00fczeyi y\u00fckseltilmi\u015f bireylerin yerli koyunlar\u0131n bulundu\u011fu, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 hatta bir anlamda verimli oldu\u011fu ko\u015fullarda \u00e7evirme melezlemesi sonucu elde edilen genotiplerin belki de ya\u015famas\u0131 bile m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.
    Kombinasyon melezlemesi
    \u0130ki veya daha fazla \u0131rk\u0131n istenen \u00f6zelliklerini biraraya getirerek yeni bir tip veya \u0131rk meydana getirmek amac\u0131yla uygulanan melezleme \u015fekline kombinasyon melezlemesi denir. \u00d6rne\u011fin, Colombia koyun \u0131rk\u0131n\u0131n elde edilmesi i\u00e7in Rambouillet koyun ve Lincoln ko\u00e7lar\u0131 aras\u0131nda yap\u0131lan melezleme \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 kombinasyon melezlemesine \u00f6rnek verilebilir. Colombia koyun \u0131rk\u0131nda Lincoln \u0131rk\u0131n\u0131n et verim \u00f6zellikleri ile Rambouillet \u0131rk\u0131n\u0131n yapa\u011f\u0131 verim ve kalite \u00f6zellikleri bir araya getirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.
    Ayn\u0131 \u015fekilde Merinos ve Akkaraman melezlemesi ile elde edilen Malya koyunu da T\u00fcrkiye’de uygulanan bir kombinasyon melezlemesi \u00f6rne\u011fidir. Burada Merinoslarda \u00fcst\u00fcn olan et ve yapa\u011f\u0131 \u00f6zellikleri Akkaramanlar\u0131n ya\u011fl\u0131 kuyruk ve \u00e7evreye dayan\u0131kl\u0131l\u0131k gibi \u00f6zellikleri ile birle\u015ftirilerek nispeten ince ve bir\u00f6rnek yapa\u011f\u0131 veren, d\u00f6l verimi, ya\u015fama g\u00fcc\u00fc ve et\u00e7ilik \u00f6zellikleri istenen d\u00fczeyde olan bir tip elde edilmi\u015ftir. Akkaraman di\u015filerle Merinos erkekleri \u00e7iftle\u015ftirilmi\u015f, elde edilen F\u2081 ve G\u2081 di\u015filere bu kez Akkaraman ko\u00e7u verilerek istenen tipte d\u00f6ller elde edilmi\u015ftir. Daha sonra bu tipteki bireyler kendi aralar\u0131nda \u00e7iftle\u015ftirilerek istenen tipteki d\u00f6ller elde edilmi\u015ftir.
    Kombinasyon melezlemesi i\u00e7in \u0131slah\u00e7\u0131 her \u015feyden \u00f6nce yeti\u015ftirmeyi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc tipte istenen \u00f6zellikleri ta\u015f\u0131yan bir prototip planlar. Daha sonra bu \u00f6zellikleri ta\u015f\u0131yan \u0131rk veya tipleri saptar ve gerekli melezleme plan\u0131n\u0131 haz\u0131rlar. \u0130stenen \u00f6zellikleri ta\u015f\u0131yan yeter say\u0131da d\u00f6l elde edildikten sonra s\u00fcr\u00fc genellikle kapat\u0131l\u0131r ve uygun seleksiyon ve \u00e7iftle\u015ftirme y\u00f6ntemleri ile istedi\u011fi tipi sabit olarak ta\u015f\u0131yan fertleri yeti\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.
    Kullanma melezlemesi
    Kullanma melezlemesi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde birinci ku\u015fak melezlerinde (F\u2081)g\u00f6r\u00fclen heterosis etkiden yararlanarak ticari bireylerin elde edilmesini ama\u00e7lar. Heterosis ya da melez azmanl\u0131\u011f\u0131 diye an\u0131lan olay\u0131n genetik mekanizmas\u0131 \u00e7ok genel bir yakla\u015f\u0131mla akrabal\u0131 yeti\u015ftirme (inbreeding) olay\u0131nda g\u00f6r\u00fclenin tersidir. Kas\u0131tl\u0131 bir akrabal\u0131 yeti\u015ftirme s\u00f6z konusu olmasa bile \u0131rk veya tiplerin formasyonu s\u0131ras\u0131nda herhangi bir \u0131rk i\u00e7inde bir\u00e7ok genlerin do\u011fal olarak homozigotla\u015fmas\u0131 s\u00f6z konusudur. Bu nedenle de \u0131rk yada tipler aras\u0131 genetik variyans genellikle \u0131rk veya tipler i\u00e7i genetik variyanstan daha fazlad\u0131r. Kullanma melezlemesi ile genetik olarak birbirinden farkl\u0131 yap\u0131da olan koyun \u0131rk veya tiplerinin \u00e7iftle\u015ftirilmesiyle ebeveynlerine g\u00f6re genetik yap\u0131s\u0131 daha heterozigot olan bireyler elde edilir. \u00d6zellikle dominans, \u00fcst\u00fcn dominans ve epistatik etkili genlerin yard\u0131m\u0131 ile heterozigot yap\u0131l\u0131 genotipe sahip bireyler \u00e7o\u011fu kez \u00e7e\u015fitli verimler y\u00f6n\u00fcnden ebeveynlerinin ortalamalar\u0131ndan daha \u00fcst\u00fcn performans g\u00f6sterirler ki heterosis, melez azmanl\u0131\u011f\u0131, hybrid vigour gibi deyimler bunu kar\u015f\u0131lamaktad\u0131rlar. Melez azmanl\u0131\u011f\u0131, koyunlarda \u00f6zellikle d\u00f6l verimi, ya\u015fama g\u00fcc\u00fc ve geli\u015fme gibi karakterlerde daha \u00e7ok g\u00f6r\u00fclmektedir.
    Koyun yeti\u015ftiricili\u011finde uygulamada heterosis etkiden yararlanmak \u00fczere kullanma melezlemesinin en \u00e7ok kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 alan besiye uygun melez kuzu materyali elde etmektir. Bu noktada \u00e7e\u015fitli y\u00f6ntemlerden yararlan\u0131lmaktad\u0131r. Bunlar;<\/li>\n\n\n\n
  4. \u0130ki \u0131rk\u0131n melezlemesi<\/li>\n\n\n\n
  5. \u00dc\u00e7 veya daha fazla \u0131rk\u0131n melezlemesi<\/li>\n\n\n\n
  6. Rotasyon melezlemesi \u015feklinde s\u0131ralanmaktad\u0131r.
    \u0130ki \u0131rk\u0131n melezlemesi
    Kullanma melezlemesinin en basit uygulanabilir \u015fekli olup, sadece iki \u0131rk kullan\u0131l\u0131r. Elde edilen F\u2081 d\u00f6lleri her iki ebeveyn genotipinin %50’sine sahiptir. Bu sistem et \u00fcretimi i\u00e7in geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde kullan\u0131lmaktad\u0131r. Baba hatt\u0131 olarak kullan\u0131lan \u0131rkta besi performans\u0131, et ba\u011flama ve d\u00f6lleme yetene\u011fi, ana hatt\u0131 olarak kullan\u0131lan \u0131rkta ise d\u00f6l verimi, s\u00fct verimi ve uzun \u00e7iftle\u015fme d\u00f6nemi istenen \u00f6zellikler
    \u00dc\u00e7 veya daha fazla \u0131rk\u0131n melezlemesi
    Bir \u00f6ncekinden farkl\u0131 olarak bu y\u00f6ntemde ana\u00e7 materyalinde melez olmas\u0131 anal\u0131k yetene\u011fi, d\u00f6l verimi gibi karakterlerde de \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flamakta ve bu sayede melezlemenin avantajlar\u0131ndan daha fazla yararlanma olana\u011f\u0131 do\u011fmaktad\u0131r. Burada A,B ve C ile belirtilen \u0131rklar\u0131n her biri ayr\u0131 bir \u00f6zelli\u011fe sahiptir. A; s\u00fct ve d\u00f6l verimi y\u00fcksek olan bir \u0131rk, B; bol olan ve ucuza al\u0131nabilen verim d\u00fczeyi d\u00fc\u015f\u00fck bir \u0131rk, C;erken geli\u015fme \u00f6zelli\u011fine sahip et\u00e7i bir koyun \u0131rk\u0131d\u0131r.
    Rotasyon melezlemesi
    Bu melezleme t\u00fcr\u00fc iki ya da daha \u00e7ok \u0131rk\u0131n ko\u00e7lar\u0131n\u0131n belli bir s\u0131ra d\u00fczeninde kullan\u0131lmas\u0131 esas\u0131na dayan\u0131r. \u00d6rne\u011fin; A \u0131rk\u0131 ko\u00e7, B \u0131rk\u0131 koyunlara verilir. Bunlar\u0131n d\u00f6lleri B \u0131rk\u0131 ko\u00e7lara, onlar\u0131n d\u00f6lleri tekrar A \u0131rk\u0131 ko\u00e7lara verilerek bu melezleme s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Daha \u00e7ok \u0131slah ama\u00e7l\u0131 kullan\u0131lan bu melezlemede bir\u00f6rnek materyal elde etmek g\u00fc\u00e7t\u00fcr. Et \u00fcretiminin \u00f6nemli oldu\u011fu i\u015fletmelerde kullan\u0131lan melezleme \u00e7e\u015fididir. Kullanma melezlemesi ile elde edilen melezlerin verimleri, se\u00e7ilen ana babalar\u0131n\u0131n genotiplerine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu nedenle amaca uygun en iyi performansa sahip ana ve babalar se\u00e7ilmelidir. Y\u00fcksek d\u00f6l verimine sahip bir ana \u0131rk\u0131 bulunuyor ise ikili melezleme, y\u00fcksek d\u00f6l verimine sahip bir \u0131rk yok ise \u00fc\u00e7l\u00fc veya d\u00f6rtl\u00fc melezleme kullan\u0131labilir.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n
    \n
    \"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Hayvanc\u0131l\u0131k dallar\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcnde oldu\u011fu gibi, genetik ilerleme konusunda yeti\u015ftiricinin elinde iki \u00f6nemli olanak vard\u0131r. Bunlardan ilki, \u00fczerinde durulan verimin \u00e7e\u015fitli \u00f6zellikleri dikkate al\u0131narak uygun olanlar\u0131 dam\u0131zl\u0131k olarak se\u00e7mek, di\u011feri ise se\u00e7ilen hayvanlar\u0131 belirli y\u00f6ntemlere g\u00f6re \u00e7iftle\u015ftirerek d\u00f6l elde etmektir. Bilindi\u011fi gibi seleksiyon ile sa\u011flanacak genetik ilerleme seleksiyon yap\u0131lan generasyonda de\u011fil, bunlar\u0131n d\u00f6llerinde elde edilir. \u00c7iftle\u015ftirme […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[85,13],"tags":[],"class_list":["post-1078","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hayvan","category-koyun"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1078"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1078\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1084,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1078\/revisions\/1084"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteriner.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}